بنام خدا
در سالهای اخیر، رابطه دوجانبه "کامپیوتر – انسان" مورد توجه بسیاری از مدیران کسب و کار قرار داشته است. اما همزمان با افزایش امکان انتقال عكس- صدا- فيلم و تعامل بیشتر میان انسانها در فضای مجازی، این توجه بتدریج جای خود را به رابطه كامپيوتر محور "انسان - انسان" میدهد.
شبکه های اجتماعی مجازی یکی از بارزترین نوع ارتباطات انسانى كامپيوتر محور می باشند. این پدیده در حال تاثیر گذاری تدریجی در رویه های اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی بشر می باشد و از اینرو از دایره توجه مدیران هوشمند کسب و کار دور نمانده است.
از دیدگاه برخی از این مدیران، شبکه های اجتماعی مجازی فرصتهای بی بدیلی را برای شناخت گرایشات موجود در بازار فراهم می آورند. از اینرو آنها این شبکه ها را زير نظر دارند تا ببينند مردم چه علايقى دارند؟، آرزوهای آنها چیست؟ و بطور کلی چه در سر می پرورانند؟ ! سپس تا حد امکان از اين ايده ها برای فرصت سازی و ایجاد و حتی محک زدن محصولات و خدمات جديد استفاده مى كنند.
مايك شروفر از مديران ارشد فيس بوك، اخیرا آمارهای جالبی را در خصوص این شبکه اجتماعی اعلام نمود که قابل توجه می باشند :
(توجه کنید که این آمار بطور فزاینده در حال رشد می باشد)
شبکه های اجتماعی این امکان را فراهم می آورند که ايده ها و نظرات جدید به راحتى در فضای سایبر میان افراد جابجا و در معرض شناسائی و ارزیابی قرار گیرند.از اینرو در شیوه های بازاریابی مدرن، شبکه های اجتماعی بدلیل این ویژگی و از سوی دیگر، حضور انبوه کاربران و تعاملات گسترده میان آنها، بهترین موقعیت را برای شکار ایده های جدید و پی بردن به میزان مطلوبیت آنها فراهم آورده اند.
با اینحال بعقیده من نباید در این رابطه زود قضاوت کرد!
مطالعه جديدى توسط گروه مطالعاتی Anderson Analytics بر روى شبكه هاى اجتمائی پرطرفدار فيس بوك، توييتر، لينكدين و ماى اسپيس انجام شده که در آن، ویژگی های کاربران از جنبه علاقه ها، عادت ها و ويژگى ها مورد بررسی قرار گرفته است.* (برای دیدن اصل گزارش، اینجا را کلیک کنید)
من فکر می کنم سریعترین نتیجه ای که میتوان از این گزارش گرفت این است که با وجود استعداد نهفته شبکه های اجتماعی، محدود کردن تحقیقات بازار به این جوامع مجازی، دامی خطرناک محسوب میشود و میتواند موجب تدوین استراتژی های غلط بازاریابی شده و زمینه شکست را فراهم نماید.
هنوز زود است که علائق، نظرات و سلیقه های غالب در میان این جوامع مجازی را به کل جامعه بسط داد؛ هرچند میتوان از آن در کنار سایر روشهای شناخت بازار سود جست.
این نکته ای است که در هنگام تدوین استراتژی های کلان بازاریابی و کسب و کار باید به آن توجه نمود.
توجه کنید: علیرغم همه این جذابیت ها، هنوز هم آنها همه دنیا نیستند !
علی عظیمی -22 آبان 1388
* پانوشت:
کاربران فیس بوک (Facebook) مسن تر از ساير شبكه هاى اجتماعى هستند ميانگين سنى كاربران فيس بوك ۳۳ سال تعيين شده است.. كاربران اين شبكه اجتماعى متأهل (۴۰ درصد)، سفيدپوست (۸۰ درصد)، بازنشسته(۶درصد) هستند و در اين زمينه ها از ساير شبكه هاى اجتماعى آمار بالاترى دارند. كاربران فيس بوك از ميانگين درآمد ۶۱ هزار دلار در سال برخوردار هستند. (رده دوم). براى فيس بوكى ها علاقه مشترك عمده اى ديده نمى شود و حوزه علايق كاربران اين سايت بسيار متنوع است.
عمده كاربران ماى اسپيس(MySpace) جوان هستند و بيشتر به سرگرمى اشتياق نشان مى دهند. ميانگين سنى براى كاربران ماى اسپيس ۲۶ سال است. ميانگين درامد سالیانه آنها ۴۴ هزار دلار است (رتبه چهارم). اغلب كاربران ماى اسپيس سفیدپوست و مجرد (۶۰درصد) و دانش آموز (۲۳ درصد) هستند و در اين زمينه ها آمار بيشترى از ساير شبكه هاى اجتماعى دارند .
اما در میان اعضا توييتر (Twitter) با ۱۶ درصد، بيشترين تعداد اعضا از شاغلان پاره وقت هستند و ميانگين درآمد آنها ۵۸ هزار دلار است. كاربران توييتر به طور خاص به اخبار، رستوران ها، ورزش، سياست، امور مالى و مذهب علاقه مند هستند. آنها همچنين به فرهنگ مردم پسند و محصولات آن از جمله موسيقى و تلويزيون علاقه نشان مى دهند و بيشتر از كاربران ساير سايت ها اهل خواندن به حساب مى آيند. اغلب تنها 37 درصد کاربرانتوييتر بین ۱۸ تا ۲۴ سال سن دارند.
لينكدين (LinkedIn) بیشترین كاربران تجارى را دارد و از اینرو بيشترين ميانگين درآمد اعضا را دارد. ميانگين درآمد سالیانه اعضا لينكدين ۸۹ هزار دلار است. اعضا اغلب براى تجارت و اهداف كارى به اين سايت مى پيوندند. آنها مخصوصاً براى حفظ تماس با شبكه هاى تجارى، جست وجوى شغل، استخدام كردن و توسعه تجارى عضو اين سايت مى شوند. آنها به اخبار، اطلاعات مشاغل، ورزش و سياست علاقه مندى بيشترى نشان مى دهند.كاربران لينكدين بيشتر از ساير شبكه هاى اجتماعى به ابزارهاى الكترونيكى (مانند دوربين هاى ديجيتالى، و تلويزيون هاى ال سی دی) علاقه دارند. ميانگين سنى براى كاربرانى كه به وب سايت LinkedIn دسترسى مى يابند ۳۹ سال می باشد.
و....